Việc xác định hướng đi trên các con phố của Trung Quốc cũng được coi là một nhiệm vụ khó khăn đối với người khiếm thị tại đây. Một cuộc khảo sát năm 2016 cho thấy 30% người khiếm thị của nước này hiếm khi rời khỏi nhà. Chỉ 1/4 số người khiếm thị thường xuyên tự đi ra ngoài, phần còn lại chủ yếu được gia đình và bạn bè dẫn đường.

Để cải thiện chất lượng cuộc sống của người khiếm thị, mới đây, các nhà nghiên cứu đến từ Đại học Bách khoa Tây Bắc ở Trung Quốc, cùng Viện Nghiên cứu Trí tuệ Nhân tạo Viễn thông Trung Quốc đã và đang phát triển công trình robot chó dẫn đường sử dụng mô hình ngôn ngữ trí tuệ nhân tạo (AI). Công trình này hứa hẹn giúp ích rất nhiều trong việc cung cấp khả năng điều hướng và đồng hành cùng người khiếm thị, hứa hẹn sẽ hỗ trợ 17 triệu người khiếm thị của đất nước.

Chó AI hứa hẹn hỗ trợ 17 triệu người khiếm thị ở Trung Quốc. (Ảnh: Dall-E)

Mặc dù trong những năm gần đây đã có một số thiết bị hỗ trợ điều hướng điện tử, chẳng hạn như mũ bảo hiểm điều hướng điện tử, gậy điều hướng điện tử, nhưng chúng không thể tham gia trò chuyện với con người, hoặc hiểu đầy đủ các hướng dẫn của con người. Tuy nhiên, chó dẫn đường AI này vượt xa những hạn chế của các thiết bị hỗ trợ điều hướng điện tử đang có hiện nay cũng như trước đây. Đặc biệt là khả năng điều hướng tốt trong các môi trường như đường phố, thang máy và không gian trong nhà, mang lại sự hỗ trợ đáng kể cho người khiếm thị trong các hoạt động hàng ngày.

Dự án chó AI dẫn đường này vẫn đang trong giai đoạn phát triển sơ bộ ban đầu, nhưng phát hiện mới được công bố trên Tạp chí Truyền thông của Hiệp hội Máy tính Trung Quốc chứng minh tính khả thi của công trình này. Hàng năm có đến hàng chục nghìn lá đơn của người khiếm thị Trung Quốc xin chó dẫn đường.

Một huấn luyện viên tại Trung tâm Huấn luyện Chó dẫn đường Đại Liên Trung Quốc huấn luyện chó Labrador sang đường. Ảnh: CNN

Trong những năm qua, Trung Quốc cũng đã thành lập một số trung tâm huấn luyện chó dẫn đường quy mô nhỏ để giúp đỡ người khiếm thị. Tuy nhiên, Đại Liên vẫn là trung tâm lớn nhất cả nước và là một trong hai trung tâm duy nhất được Liên đoàn Chó dẫn đường Quốc tế (IGDF) công nhận. Phải mất một năm và nhiều công sức mới có thể đào tạo một chú chó dẫn đường và tỷ lệ thành công chỉ 50%. Chi phí cho mỗi đợt huấn luyện lên tới 100.000 nhân dân tệ, tương đương hơn 350 triệu đồng.

Khi công nghệ chưa phát triển, chó dẫn đường được gọi là "đôi mắt" của những người khiếm thị. Và để có một chú chó dẫn đường bên cạnh để yên tâm đi lại vẫn chỉ là giấc mơ của những người khiếm thị Trung Quốc. Ưóc tính chỉ có khoảng 200 con chó dẫn đường ở đất nước 1,4 tỷ dân này. Cứ 85.000 người Trung Quốc khiếm thị, thì chỉ có một chú chó dẫn đường. Trong khi đó, khoảng 1/50 người khiếm thị ở Mỹ đều được chó dẫn đường trợ giúp. Tại Anh, cũng có hơn 1.000 chú chó dẫn đường được huấn luyện mỗi năm để hỗ trợ cho tổng số 36.000 người khiếm thị hoàn toàn hoặc khiếm thị một phần.nhiều người khiếm thị khác cho biết trong những năm trở lại đây, chó dẫn đường đã được nhiều người dân Trung Quốc chấp nhận hơn. Ở các thành phố lớn như Bắc Kinh, Thượng Hải và Thâm Quyến, chó dẫn đường được phép đi trên tàu điện ngầm, xe buýt, tàu hỏa. Nhưng một số nơi khác vẫn không chấp nhận điều đó.

Tuy nhiên, tương lai, chó AI có thể làm được tất cả, thay thế những con chó truyền thống đã được huấn luyện. Những chú chó dẫn đường thông minh sử dụng mô hình ngôn ngữ AI có thể giúp điều hướng thuận tiện và an toàn hơn, giúp cải thiện hiệu quả chất lượng cuộc sống cho người khiếm thị Mặc dù vẫn còn một số thách thức trước khi áp dụng rộng rãi.