Điều gì xảy ra khi não trong "trạng thái dòng chảy"?

25/03/2024 17:30
Khi bạn chú tâm để đắm chìm vào công việc để nâng cao hiệu quả thì bộ não cũng ở một trạng thái đặc biệt.

Thuật ngữ "vào hệ" trong tiếng anh là "In zone" và được các nhà tâm lý học thì gọi là "flow state" - trạng thái dòng chảy.

Nhiều người cho biết cảm giác như đang "vào hệ" là hi họ hoàn toàn đắm chìm vào một nhiệm vụ, tiếng ồn xung quanh của thế giới sẽ mờ dần và họ có thể không nhận thấy thời gian đang trôi qua.

Những vận động viên thể dục có thể bước vào trạng thái tinh thần này khi họ đang hoàn thiện thói quen tập luyện trên sàn, một nghệ sĩ "vào hệ" khi thêm những nét vẽ tinh tế vào một bức tranh và một nhà văn có thể bước vào trạng thái đó khi họ đang tạo ra cao trào của một chương.

Trạng thái này, được theo đuổi bởi những người muốn làm việc hiệu quả và sáng tạo hơn một cách thú vị. Tuy nhiên, điều gì xảy ra trong não trong trạng thái này đã được tranh luận trong hơn bốn thập kỷ.

Nhà nghiên cứu sau tiến sĩ Yongtaek Oh chơi ghi-ta trong khi sóng não của ông được ghi lại trong Phòng thí nghiệm Nghiên cứu Sáng tạo của Đại học Drexel.

Nhà nghiên cứu sau tiến sĩ Yongtaek Oh chơi ghi-ta trong khi sóng não của ông được ghi lại trong Phòng thí nghiệm Nghiên cứu Sáng tạo của Đại học Drexel.

Giờ đây, trong nghiên cứu được công bố trên tạp chí Neuropsychologia, các nhà khoa học có thể đã giải quyết được cuộc tranh luận. Họ đã tiến hành một nghiên cứu quét não mới và cuối cùng đã tiết lộ những vùng não nào được kích hoạt ở trạng thái dòng chảy sáng tạo.


Những phát hiện của họ mâu thuẫn với một lý thuyết phổ biến về trạng thái này trong khi lại ủng hộ một lý thuyết khác, và dường như họ tiết lộ những thành phần chính cần thiết để đạt được "vào hệ".

Có hai mạng lưới thần kinh được ghi nhận tham gia vào quá trình này. Một là mạng chế độ mặc định (DMN), một mạng gồm các vùng não được kết nối liên quan đến việc mơ mộng có hoạt động tăng đột biến khi mọi người không tham gia vào một nhiệm vụ cụ thể. Thứ hai là mạng kiểm soát điều hành (ECN), hỗ trợ các quá trình nhận thức phức tạp, như giải quyết vấn đề và loại bỏ những phiền nhiễu.

Cả hai mạng đều có thể hoạt động độc lập nhưng chúng cũng đã được chứng minh là hiển thị các mức kết nối nhất định và tương tác linh hoạt, đặc biệt là trong quá trình sáng tạo.

Các nhà nghiên cứu đã đề xuất hai lý thuyết chính về cách trạng thái dòng chảy ảnh hưởng đến não. Dmitri van der Linden, giáo sư tâm lý học tổ chức và công việc tại Đại học Erasmus Rotterdam, người không đồng ý, cho biết điều đầu tiên cho rằng đó là trạng thái siêu tập trung, trong đó hoạt động ECN tăng lên và hướng dẫn DMN duy trì sự tập trung vào một nhiệm vụ, giúp tạo ra các ý tưởng liên quan. tham gia vào nghiên cứu mới.

Van der Linden nói: “Người ta đã đưa ra giả thuyết rằng trong quá trình dòng chảy, được đặc trưng bởi sự tập trung nhiệm vụ cao độ, hoạt động DMN tương đối thấp”. Ông lưu ý rằng hoạt động DMN có liên quan đến "sản xuất sáng tạo", cần thiết để tạo ra ý tưởng và ứng biến. Với ý nghĩ đó, giả thuyết đầu tiên này ngụ ý rằng cả ECN và DMN đều hoạt động và tác động lẫn nhau trong suốt dòng chảy, tương ứng đóng góp sự chú ý và sáng tạo.

Những hoạt động của não bộ khi bạn "chơi như lên đồng" hay là vào hệ"

Những hoạt động của não bộ khi bạn "chơi như lên đồng" hay là vào hệ"

Tuy nhiên, lý thuyết thay thế về dòng chảy nói rằng kiến ​​thức chuyên môn mà một người đạt được trong một nhiệm vụ thông qua thực hành sẽ tạo nên mạng xử lý thần kinh của riêng họ mà không cần sự giám sát của ECN hoặc sự tham gia của DMN.


Để chống lại những giả thuyết này, John Kounios - giáo sư tâm lý học tại Đại học Drexel và là tác giả chính của nghiên cứu, cùng nhóm của ông đã nghiên cứu 32 nghệ sĩ guitar jazz, một số có nhiều kinh nghiệm và một số ít kinh nghiệm hơn. Những nhiệm vụ sáng tạo như nhạc jazz ngẫu hứng rất có thể kích hoạt trạng thái vào hệ.

Các nhà nghiên cứu đã quét não của các nhạc sĩ bằng cách sử dụng mũ điện não đồ, những chiếc mũ được gắn các điện cực theo dõi hoạt động điện của não. Họ kiểm tra hoạt động trong các lĩnh vực liên quan đến DMN và ECN, đồng thời so sánh trạng thái có dòng chảy và không có dòng chảy mà họ đánh giá bằng một bảng câu hỏi về trải nghiệm của các nhạc sĩ khi ứng tác.

Các nhạc sĩ có kinh nghiệm ở trạng thái dòng chảy cho thấy hoạt động giảm trong ECN và DMN, đồng thời tăng hoạt động ở các vùng xử lý thông tin thính giác, thị giác và chuyển động. Điều này cho thấy rằng, trong quá trình dòng chảy, các cá nhân "buông tay" hoặc chuyển sang "lái tự động" và ít bị kiểm soát có ý thức hơn.

Hơn nữa, các nhạc sĩ có kinh nghiệm ở trạng thái dòng chảy dường như không dựa vào DMN để đưa ra ý tưởng vì hoạt động của nó đã ngừng hoạt động. Thay vào đó, họ sử dụng các mạng lưới mà họ đã hình thành trong suốt cuộc đời trong khi mài giũa kỹ năng của mình - nói cách khác, các mạng lưới liên quan đến việc nghe và chơi ghi-ta, các nhà nghiên cứu kết luận.

Trong khi đó, những nhạc sĩ ít kinh nghiệm hơn cho thấy ít thay đổi trong hoạt động cơ bản của ECN, DMN hoặc các trung tâm xử lý khác của họ trong khi ứng biến ở trạng thái dòng chảy thấp hoặc dòng chảy cao. Điều này cho thấy rằng chỉ thông qua việc đạt được kiến ​​thức chuyên môn và “buông bỏ” thì một người mới có thể hy vọng đạt được trạng thái dòng chảy cao.

Theo van der Linden, những phát hiện này giải quyết các câu hỏi quan trọng trong khoa học thần kinh và đặc biệt có tác động vì chúng xem xét hoạt động của não trong một nhiệm vụ sáng tạo trong đời thực chứ không phải một nhiệm vụ được phát minh ra cho một nghiên cứu.


Kuonios cho biết : “Đây có thể là cơ sở cho các kỹ thuật mới để hướng dẫn mọi người tạo ra những ý tưởng sáng tạo”.

Trong công việc tương lai, nhóm hy vọng sẽ xác nhận lý thuyết của họ bằng các nhiệm vụ sáng tạo khác, chẳng hạn như vẽ, đồng thời tái tạo các phát hiện bằng kỹ thuật quét não có độ phân giải cao hơn.


Nguồn: https://tamnhin.trithuccuocsong.vn/dieu-gi-xay-ra-khi-nao-trong-trang-thai-dong-chay-post9683.html


Tin xem thêm

3 phần thịt lợn bồi bổ cơ thể nhưng chỉ nên ăn vừa phải

Sức khỏe
14/01/2026 15:52

Các phần thịt lợn như dạ dày, tim, sườn nếu dùng đúng cách lại mang giá trị bồi bổ rất rõ rệt.

Người đàn ông suy thận mạn vì một sai lầm khi sử dụng cà phê

Sức khỏe
13/01/2026 15:47

TRUNG QUỐC - Nam bệnh nhân sử dụng cà phê đã bị ẩm mốc để pha chế uống mỗi ngày khiến cơ thể dần tích tụ độc tố gây suy thận.

6 loại cá hỗ trợ sức khỏe tim mạch và cơ bắp

Sức khỏe
11/01/2026 15:32

Để tăng lượng protein, omega-3 nạp vào mỗi ngày, bạn có thể lựa chọn một số loại cá vừa giàu dinh dưỡng vừa dễ chế biến và phù hợp với nhiều chế độ ăn.

Cách ăn trứng thu được nhiều chất bổ nhất

Sức khỏe
10/01/2026 15:25

Trứng chứa nhiều chất dinh dưỡng nhưng theo các chuyên gia, lợi ích của trứng phụ thuộc rất lớn vào cách chế biến và lượng tiêu thụ.

Chuyên gia tư vấn chăm sóc sức khỏe tim mạch

Sức khỏe
09/01/2026 16:38

Tại Việt Nam, theo thống kê của Bộ Y tế, mỗi năm có khoảng 200.000 người tử vong vì bệnh tim mạch, chiếm 33% ca tử vong.

Điều gì xảy ra với cơ thể khi bạn ăn giá đỗ thường xuyên?

Sức khỏe
09/01/2026 09:26

Dù ít calo nhưng giá đỗ lại chứa nhiều vitamin, khoáng chất, chất xơ. Ăn giá thường xuyên hỗ trợ tim mạch, tiêu hóa, ổn định đường huyết và góp phần giảm nguy cơ mắc nhiề...

Nghiên cứu 19 năm hé lộ lượng cà phê nên uống giúp giảm tỷ lệ tử vong

Sức khỏe
08/01/2026 16:31

Một nghiên cứu quy mô lớn cho thấy mỗi ngày chỉ uống một ngụm cà phê cũng có thể liên quan đến việc giảm tỷ lệ tử vong chung hoặc tử vong do ung thư hoặc bệnh tim mạch.

4 thực phẩm nhiều vitamin A bổ mắt, đẹp da hơn khoai lang

Sức khỏe
07/01/2026 16:16

Ngoài khoai lang, bạn có thể ăn thêm một số loại thực phẩm khác giàu vitamin A tốt cho mắt, da, hệ miễn dịch.

Điều gì xảy ra với lượng đường trong máu khi bạn ăn trứng thường xuyên?

Sức khỏe
06/01/2026 09:27

Trứng là thực phẩm quen thuộc trong chế độ ăn cân bằng nhờ giá trị dinh dưỡng cao nhưng lại chứa rất ít đường và carbohydrate.